Jak liczymy koszt prądu?

Jeden wzór, który wyjaśnia wszystko

Cały serwis opiera się na jednym działaniu:

koszt = (moc w watach ÷ 1000) × czas w godzinach × cena 1 kWh

Dzielenie przez 1000 zamienia waty na kilowaty. Mnożenie przez czas daje kilowatogodziny – jednostkę, w której rozliczany jest rachunek za prąd. Mnożenie przez cenę daje złotówki. Nie ma tu żadnej magii ani współczynników korygujących: każdy wynik z kalkulatora można sprawdzić na kartce.

Skąd biorą się dane o urządzeniach

Dla każdego urządzenia podajemy trzy wartości: moc typową, spotykany zakres mocy oraz typowy czas użycia. Moc typowa to wartość reprezentatywna dla sprzętu sprzedawanego obecnie w Polsce, a nie dla najmocniejszego modelu na rynku. Zakres pokazuje, jak bardzo wyniki mogą się różnić między konkretnymi modelami.

Urządzenia dzielimy na trzy rodzaje ze względu na sposób pracy:

• Pracujące godzinowo – komputer, telewizor, żelazko, grzejnik. Liczymy moc razy liczbę godzin pracy na dobę.
• Pracujące w sposób ciągły – lodówka, zamrażarka, router, akwarium. Podajemy moc średnią, czyli uwzględniającą to, że sprężarka czy grzałka włącza się cyklicznie. Dlatego lodówka z tabliczką znamionową 150 W ma u nas moc 25 W – to wartość odpowiadająca realnemu rocznemu zużyciu.
• Pracujące cyklami – pralka, zmywarka, suszarka, piekarnik, ładowanie auta. Zamiast czasu podajemy zużycie na jeden cykl w kWh oraz liczbę cykli w tygodniu.

W kalkulatorze wszystkie trzy rodzaje sprowadzamy do wspólnego mianownika: mocy i równoważnego czasu pracy na pełnej mocy. Dzięki temu jeden prosty formularz obsługuje zarówno żelazko, jak i pralkę.

Urządzenia sezonowe

Klimatyzacja, ogrzewanie elektryczne, pompa basenowa czy kosiarka nie pracują przez cały rok. Dla każdego urządzenia podajemy więc także liczbę dni pracy w roku – na przykład ok. 90 dni dla klimatyzacji, ok. 120 dni dla dogrzewania farelką i ok. 210 dni dla sezonu grzewczego. Koszt roczny to zużycie w dniu pracy razy liczba takich dni. Koszt miesięczny takich urządzeń dotyczy miesiąca w sezonie.

Kalkulator na stronie głównej nie zna sezonu – jeśli wybierzesz w nim tryb „dziennie”, zakłada pracę codziennie przez cały rok. Dlatego przy urządzeniach sezonowych koszt roczny w kalkulatorze jest wyższy niż na stronie urządzenia.

Tryb czuwania

Jeśli urządzenie pobiera prąd po wyłączeniu, podajemy moc czuwania w watach. Czuwanie trwa przez cały rok – także poza sezonem, gdy urządzenie tylko czeka na włączenie. Roczne zużycie czuwania liczymy jako moc czuwania razy wszystkie godziny w roku (24 × 365,25) pomniejszone o godziny pracy. Ta część jest doliczana do rocznego kosztu urządzenia i pokazywana osobno.

Cena kilowatogodziny

Domyślna cena 1,03 zł za kWh to orientacyjna stawka dla gospodarstwa domowego w taryfie G11: energia czynna plus zmienne opłaty dystrybucyjne, akcyza i VAT. To wartość wyjściowa, nie Twoja cena. Stawki różnią się między sprzedawcami i operatorami sieci, a także zmieniają się w czasie.

Najdokładniejszy sposób na poznanie własnej ceny: weź fakturę rozliczeniową, podziel kwotę do zapłaty przez liczbę zużytych kilowatogodzin. Otrzymaną wartość wpisz w kalkulatorze – wszystkie wyniki na stronie przeliczą się natychmiast.

W kalkulatorze liczymy koszt zużytej energii. Opłaty stałe (abonament, opłata stała dystrybucji, opłata mocowa) nie zależą od tego, jak długo pracuje urządzenie, dlatego doliczamy je osobno w kalkulatorze rachunku.

Zaokrąglenia i okresy

• Miesiąc to 30,4375 dnia (365,25 ÷ 12), a rok 365,25 dnia – dzięki temu suma miesięcy zgadza się z rokiem.
• Tydzień przeliczamy na dobę, dzieląc przez 7.
• Kwoty poniżej złotówki pokazujemy w groszach, powyżej – z dokładnością do grosza.
• Zużycie w kWh zaokrąglamy do 2–3 miejsc po przecinku, zależnie od rzędu wielkości.

Czego kalkulator nie uwzględnia

• Współczynnika mocy i strat zasilaczy – dla odbiorców domowych rozliczana jest energia czynna, więc różnica jest pomijalna.
• Wahań w ciągu roku u sprzętu całorocznego – lodówka zużywa więcej latem, a oświetlenie zimą. Dla takich urządzeń podajemy wartości uśrednione dla całego roku.
• Fotowoltaiki i magazynów energii – rozliczenie prosumenckie rządzi się osobnymi zasadami i wymaga własnych założeń.
• Taryf wielostrefowych w głównym kalkulatorze – różnice między G11, G12 i G12w pokazujemy na osobnej stronie o taryfach.

Aktualizacje i zgłaszanie błędów

Dane o urządzeniach i cenach trzymamy w osobnych plikach, więc aktualizacja jednej wartości natychmiast przelicza wszystkie strony serwisu. Jeśli widzisz wartość, która odbiega od Twoich pomiarów – zwłaszcza jeśli masz odczyt z watomierza – napisz do nas. Chętnie poprawimy dane i podamy źródło.